Bio-ethanolhaard: werking, veiligheid, plaatsing en gebruik
Een bio-ethanolhaard geeft echte vlammen zonder dat daarvoor een schoorsteen, rookkanaal of gasaansluiting nodig is. Dit maakt de haard geschikt voor woningen en andere ruimtes waar een traditioneel rookkanaal niet aanwezig of mogelijk is.
Een bio-ethanolhaard blijft echter een toestel met echt open vuur en een brandbare vloeistof. Een veilige plaatsing, voldoende ventilatie en correct vullen en aansteken zijn daarom noodzakelijk.
Op deze pagina leest u hoe een bio-ethanolhaard werkt, hoeveel warmte deze geeft en waar u bij plaatsing en gebruik op moet letten.
Wat is bio-ethanol?
Bio-ethanol is alcohol die doorgaans wordt geproduceerd uit plantaardige grondstoffen. Voor sfeerhaarden wordt de ethanol gedenatureerd, waardoor deze niet geschikt is voor consumptie.
Gebruik uitsluitend bio-ethanol die door de fabrikant voor de betreffende haard of brander wordt voorgeschreven. Gebruik nooit:
- Spiritus
- Brandgel
- Benzine
- Lampolie
- Petroleum
- Alcohol voor reinigingsdoeleinden
- Zelfgemengde brandstoffen
Een verkeerde brandstof kan een onrustige of onverwacht hoge vlam veroorzaken en de brander beschadigen.
Hoe werkt een bio-ethanolhaard?
De brandstof wordt in een speciaal reservoir of absorberend branderblok opgeslagen. Na het aansteken verdampt de ethanol en brandt de damp boven de brander.
Bij een goede verbranding ontstaan voornamelijk:
- Warmte
- Waterdamp
- Koolstofdioxide
- Echte, zichtbare vlammen
Er komen geen houtrook, roet of as vrij. Daarom is doorgaans geen rookgasafvoer nodig. De verbranding gebruikt wel zuurstof uit de ruimte en produceert vocht en koolstofdioxide. Goede ventilatie blijft dus noodzakelijk.
Eén liter zuivere ethanol kan bij volledige verbranding ongeveer 0,9 liter water in dampvorm en circa 1,5 kilogram koolstofdioxide produceren. De werkelijke waarden zijn afhankelijk van de samenstelling van de brandstof.
Is een bio-ethanolhaard rookvrij?
Een correct functionerende bio-ethanolhaard produceert geen houtrook of roet zoals een houtkachel. Dat betekent niet dat de haard volledig emissievrij is.
Bij onvoldoende ventilatie, een verkeerde brandstof of een slechte verbranding kunnen ongewenste verbrandingsproducten ontstaan. Gebruik de haard daarom uitsluitend:
- In een voldoende grote ruimte
- Met de voorgeschreven ventilatie
- Met de juiste brandstof
- Volgens de handleiding van de fabrikant
- Met een onbeschadigde en geschikte brander
Heeft een bio-ethanolhaard ventilatie nodig?
Ja. Tijdens het branden wordt zuurstof gebruikt en komen warmte, waterdamp en koolstofdioxide in de ruimte vrij. Zorg daarom altijd voor voldoende luchtverversing.
Let op de volgende punten:
- Houd ventilatieroosters open.
- Zorg voor regelmatige toevoer van verse lucht.
- Gebruik de haard niet in een volledig afgesloten ruimte.
- Houd rekening met andere toestellen die lucht uit dezelfde ruimte afvoeren.
- Volg de minimale ruimte-inhoud uit de handleiding.
- Plaats de haard niet in een slaapkamer of zeer kleine ruimte, tenzij de fabrikant dit uitdrukkelijk toestaat.
Er bestaat geen minimale kamermaat die voor iedere bio-ethanolhaard geldt. De benodigde ruimte en ventilatie hangen af van het vermogen, brandstofverbruik en type brander.
Ook fabrikanten benadrukken dat voldoende ventilatie nodig is om zuurstof aan te vullen en waterdamp en koolstofdioxide af te voeren. Chesneys – informatie over bio-ethanolkachels
Geeft een bio-ethanolhaard warmte?
Ja. Vrijwel alle energie uit de verbranding komt rechtstreeks in de ruimte terecht, omdat er geen warmte via een rookkanaal verdwijnt.
Een eenvoudige benadering is:
Warmteafgifte in kW ≈ brandstofverbruik in liter per uur × 5,9
Een brander die ongeveer 0,3 liter per uur verbruikt, kan dus theoretisch ongeveer 1,8 kW warmte afgeven. De werkelijke warmteafgifte hangt af van de brandstof, vlamstand en constructie van de haard.
Een bio-ethanolhaard is vooral bedoeld als sfeerhaard en aanvullende warmtebron. Gebruik hem niet zonder meer als hoofdverwarming of als vervanging voor een vast verwarmingssysteem.
Hoe lang brandt een bio-ethanolhaard?
De brandduur wordt bepaald door:
- De inhoud van het reservoir
- De ingestelde vlamhoogte
- Het brandstofverbruik per uur
- De omgevingstemperatuur
- Het type brander
De globale berekening is:
Brandduur = bruikbare reservoirinhoud ÷ verbruik per uur
Voorbeeld: een reservoir met 1,5 liter bruikbare inhoud en een verbruik van 0,3 liter per uur heeft een theoretische brandduur van ongeveer vijf uur.
Gebruik nooit meer brandstof dan de maximale vulhoeveelheid die op de brander of in de handleiding staat.
Handmatige of automatische bio-ethanolbrander
Handmatige brander
Bij een handmatige brander wordt de bio-ethanol rechtstreeks in het afgekoelde reservoir gevuld. De brander wordt met een lange aansteker aangestoken en meestal met een meegeleverde afsluiter gedoofd.
Voordelen:
- Eenvoudige constructie
- Geen elektrische aansluiting nodig
- Gemakkelijk te plaatsen
- Vaak voordeliger
Automatische brander
Een automatische of elektronische brander heeft afhankelijk van het model een pomp, ontsteking en verschillende veiligheidssensoren.
Mogelijke functies zijn:
- Elektronische ontsteking
- Afstandsbediening
- Regelbare vlamhoogte
- Temperatuurbeveiliging
- Overvulbeveiliging
- Brandstofniveaumeting
- Automatische uitschakeling
Controleer altijd welke functies daadwerkelijk op het gekozen model aanwezig zijn.
Soorten bio-ethanolhaarden
Vrijstaande haard
Een vrijstaande haard kan zonder bouwkundige inbouw worden geplaatst. De ondergrond moet vlak, stabiel en hittebestendig zijn. De haard mag tijdens gebruik niet worden verplaatst.
Wandhaard
Een wandhaard wordt stevig aan een geschikte wand bevestigd. Controleer of de wand het gewicht kan dragen en houd de voorgeschreven afstand tot brandbare materialen aan.
Inbouwhaard
Een inbouwhaard wordt in een wand, meubel of ombouw verwerkt. De sparing en ombouw moeten voldoen aan de technische voorschriften van de fabrikant.
Let bij inbouw op:
- Minimale inbouwmaten
- Benodigde ventilatieopeningen
- Hittebestendige bouwmaterialen
- Afstanden tot brandbaar materiaal
- Bereikbaarheid voor vullen en onderhoud
- Bescherming boven en rondom de vlammen
Doorkijkhaard
Een doorkijkhaard is aan twee zijden zichtbaar. Hierbij moet aan beide open zijden voldoende afstand tot meubels, gordijnen en looproutes worden gehouden.
Tafelhaard
Een tafelmodel moet op een stabiele, vlakke en hittebestendige ondergrond staan. Plaats een tafelhaard niet waar deze gemakkelijk kan worden omgestoten.
Waar mag een bio-ethanolhaard worden geplaatst?
Kies een plaats waar de haard stabiel staat en niet in een drukke looproute terechtkomt.
Houd voldoende afstand tot:
- Gordijnen en vitrages
- Meubels
- Planten
- Boeken en tijdschriften
- Wanddecoratie
- Lampen
- Televisies en elektronica
- Houten planken en vensterbanken
- Andere brandbare materialen
De exacte minimale afstanden verschillen per model. Gebruik altijd de afstanden uit de installatiehandleiding. Een algemene internetmaat mag de instructies van de fabrikant niet vervangen.
Plaats geen brandbare voorwerpen rechtstreeks boven de vlam. Warme lucht en vlammen bewegen omhoog en kunnen materialen boven de brander sterk verhitten.
Een bio-ethanolhaard veilig vullen
Verkeerd bijvullen vormt een van de grootste risico’s bij een bio-ethanolhaard. Bio-ethanol mag nooit in een brandende of nog warme brander worden gegoten.
Volg deze stappen:
- Doof de haard volledig.
- Controleer zorgvuldig of nergens meer een vlam zichtbaar is.
- Laat de brander volledig afkoelen volgens de voorgeschreven wachttijd.
- Open de brander zoals in de handleiding aangegeven.
- Vul rustig en nooit verder dan de maximale markering.
- Gebruik indien voorgeschreven een vultrechter of brandstofpomp.
- Sluit de fles direct na gebruik.
- Veeg gemorste brandstof volledig op.
- Steek de haard pas aan als de buitenzijde en omgeving volledig droog zijn.
Een ethanolvlam kan bij daglicht moeilijk zichtbaar zijn. Ga daarom nooit alleen op het oog ervan uit dat de brander uit is.
De haard veilig aansteken
Gebruik een lange haardaansteker en houd voldoende afstand met uw gezicht en kleding.
- Steek de haard aan vanaf een veilige positie.
- Buig niet rechtstreeks boven de brander.
- Gebruik geen lucifer die in het reservoir kan vallen.
- Houd de brandstoffles gesloten en uit de buurt.
- Laat kinderen de haard nooit aansteken.
- Verplaats de haard niet nadat deze is gevuld.
Direct na het aansteken kan de vlam laag of blauw zijn. Zodra de brander op temperatuur komt, wordt het vlambeeld doorgaans hoger en geler.
Een bio-ethanolhaard doven
Gebruik uitsluitend de meegeleverde afsluiter, schuif of elektronische bediening.
- Blaas de vlam niet uit.
- Gooi geen water in de brander.
- Raak de brander niet direct na het doven aan.
- Vul niet meteen opnieuw bij.
- Controleer of de vlam volledig verdwenen is.
Probeer de brander bij voorkeur volledig leeg te laten branden wanneer de fabrikant dit adviseert. Langdurig achterblijvende brandstof kan verdampen of geur veroorzaken.
Wat te doen bij gemorste bio-ethanol?
Steek de haard niet aan.
- Houd iedere ontstekingsbron uit de buurt.
- Ventileer de ruimte.
- Neem de vloeistof op met absorberend materiaal.
- Reinig de buitenzijde van de haard en de vloer.
- Laat alles volledig drogen.
- Voer gebruikte doeken veilig af volgens de aanwijzingen van de brandstofleverancier.
Is brandstof in of onder de constructie gelopen? Gebruik de haard dan niet voordat deze volledig is gecontroleerd en droog is.
Brandveiligheid
Een bio-ethanolhaard bevat open vuur. Zorg daarom voor passende veiligheidsmiddelen in de woning:
- Werkende rookmelders
- Een goed bereikbare blusdeken
- Een geschikte brandblusser voor brandbare vloeistoffen
- Een vrije vluchtroute
Probeer een grotere brand niet zelf te bestrijden. Breng mensen in veiligheid, sluit indien mogelijk de deur van de ruimte en bel 112.
Kinderen en huisdieren
Het glas, de brander en metalen delen kunnen zeer heet worden. Plaats de haard daarom buiten bereik van kinderen en huisdieren.
Gebruik eventueel een geschikt haardscherm, mits dit de luchttoevoer, bediening en voorgeschreven vrije ruimte niet belemmert.
Laat een brandende bio-ethanolhaard nooit onbeheerd achter en gebruik hem niet wanneer iedereen in huis gaat slapen.
Bio-ethanol bewaren
Bewaar de brandstof:
- In de originele, goed gesloten verpakking
- Rechtop en tegen omvallen beschermd
- Koel en buiten direct zonlicht
- Uit de buurt van vuur, vonken en hete oppervlakken
- Buiten bereik van kinderen en huisdieren
- Niet direct naast of onder de haard
Houd rekening met de informatie op het etiket en het veiligheidsinformatieblad van de brandstof.
Decoratiemateriaal gebruiken
Gebruik alleen keramische houtblokken, stenen of andere decoratie die door de fabrikant voor de betreffende brander is goedgekeurd.
Leg decoratiemateriaal nooit:
- In de vloeibare brandstof
- Over de vulopening
- Over bewegende afsluitdelen
- Op een plaats waar het de vlam ongewenst verspreidt
- Tegen onbeschermd glas
Verkeerd geplaatste decoratie kan de verbranding, warmteverdeling en bediening van de brander beïnvloeden.
Onderhoud en reiniging
Laat de haard altijd volledig afkoelen voordat u deze reinigt.
Brander
Verwijder stof en vuil met een zachte doek. Gebruik geen water, schoonmaakmiddel of schuurmiddel in het reservoir, tenzij de fabrikant dit uitdrukkelijk toestaat.
RVS onderdelen
RVS kan door hitte licht verkleuren. Reinig het oppervlak met een geschikt niet-schurend middel en altijd wanneer de brander koud is.
Glas
Gebruik een zachte doek en geschikte glasreiniger. Spuit het middel niet rechtstreeks richting de brander.
Periodieke controle
Controleer regelmatig:
- Het reservoir op lekkage of vervorming
- De afsluiter en bediening
- Het glas op scheuren en beschadigingen
- Bevestigingen van wand- en inbouwmodellen
- Elektrische kabels en sensoren bij automatische modellen
- De omgeving op verkleuring of overmatige warmtebelasting
Gebruik de haard niet wanneer de brander beschadigd, vervormd of lek is.
Normering en handleiding
Voor decoratieve toestellen die een vlam produceren met alcoholhoudende brandstof bestaat de Europese norm EN 16647. Vraag bij aankoop naar de productdocumentatie en controleer voor welke toepassing het toestel is getest.
De handleiding van het gekozen model blijft altijd leidend voor:
- Minimale ruimte-inhoud
- Ventilatie
- Inbouwmaten
- Veiligheidsafstanden
- Maximale vulhoeveelheid
- Toegestane brandstof
- Afkoeltijd voor opnieuw vullen
- Onderhoud en bediening
Veelgestelde vragen
Heeft een bio-ethanolhaard een rookkanaal nodig?
Normaal niet. Bio-ethanol verbrandt zonder houtrook en roet. De ruimte moet wel voldoende worden geventileerd.
Kan een bio-ethanolhaard iedere ruimte verwarmen?
De haard geeft echte warmte, maar is meestal bedoeld voor sfeer en aanvullende verwarming. Controleer het opgegeven vermogen en de minimale kamergrootte.
Ruikt een bio-ethanolhaard?
Bij een goede verbranding is de geur beperkt. Tijdens het aansteken en doven kan tijdelijk een lichte alcoholgeur ontstaan. Een sterke of aanhoudende geur kan wijzen op onvoldoende ventilatie, gemorste brandstof of ongeschikte bio-ethanol.
Kan ik een bio-ethanolhaard zelf inbouwen?
Alleen wanneer de handleiding dit toestaat en de voorgeschreven inbouwmaten, ventilatieopeningen en hittebestendige materialen worden gebruikt. Bij twijfel is professionele montage verstandig.
Mag ik een warme brander bijvullen?
Nee. Doof de brander en laat hem volledig afkoelen volgens de wachttijd van de fabrikant. Bijvullen tijdens het branden of wanneer de brander nog warm is, kan een steekvlam veroorzaken.
Kan de haard onder een televisie worden geplaatst?
Alleen wanneer de fabrikant dit uitdrukkelijk toestaat en de voorgeschreven afstanden en warmtebescherming worden aangehouden. Opstijgende warmte kan een televisie beschadigen.
Is bio-ethanol volledig CO₂-neutraal?
Dat kan niet zonder meer worden beweerd. De duurzaamheid hangt onder andere af van de gebruikte grondstoffen, productie, verpakking en het transport. Bij verbranding in de woning komt altijd koolstofdioxide vrij.
Advies van Openhaardpijpen.nl
Openhaardpijpen.nl heeft meer dan 25 jaar ervaring met kachels, haarden en bijbehorende producten. Binnen het assortiment vindt u bio-ethanolhaarden van onder andere Cocoon Fires, Icon Fires, Xaralyn en Element4. Bekijk het actuele assortiment.
Wilt u advies? Stuur dan de volgende informatie mee:
- Afmetingen van de ruimte
- Gewenste plaats van de haard
- Vrijstaand, wandmodel of inbouw
- Foto of tekening van de situatie
- Gewenste afmetingen en uitstraling
- Voorkeur voor handmatige of automatische bediening
Zo kunnen wij gerichter adviseren welke bio-ethanolhaard bij uw situatie past.