_{Technische uitleg over dakkappen en schoorsteenkappen voor houtkachels}

Een schoorsteenkap of dakkap vormt de beëindiging van het rookkanaal boven het dak. Afhankelijk van het type kan een kap het rookkanaal beschermen tegen regen, bladeren en vogels en invloed hebben op de manier waarop wind rondom de uitmonding stroomt.

Maar niet iedere schoorsteenkap heeft dezelfde functie.

Een eenvoudige regenkap is voornamelijk bedoeld voor bescherming tegen neerslag, terwijl een anti-valwindkap, trekkap of roterende schoorsteenkap juist wordt toegepast wanneer wind invloed heeft op de rookgasafvoer.

Daarom is de eerste vraag niet:

“Welke schoorsteenkap ziet er het beste uit?”

maar:

“Wat moet de schoorsteenkap in mijn situatie doen?”

Wat doet een schoorsteenkap?

Afhankelijk van het model kan een schoorsteenkap verschillende functies hebben:

• regeninslag beperken;
• sneeuw buiten het kanaal houden;
• bladeren en grof vuil weren;
• vogels buiten het rookkanaal houden;
• invloed van wind op de uitmonding verminderen;
• rookterugslag door wind helpen beperken;
• onder bepaalde omstandigheden de schoorsteentrek ondersteunen.

Openhaardpijpen.nl heeft daarom verschillende soorten kappen in het assortiment, van eenvoudige gegalvaniseerde regenkappen tot Colt- en Aspiromatic-kappen.

Een schoorsteenkap is niet altijd een trekverbeteraar

Dit is een belangrijk technisch onderscheid.

Een gewone regenkap wordt hoofdzakelijk geplaatst om te voorkomen dat regen en vervuiling rechtstreeks het rookkanaal binnendringen.

Dat betekent niet automatisch dat zo'n kap de schoorsteentrek verbetert.

Sterker nog: iedere constructie boven op een rookkanaal beïnvloedt de uitstroom van rookgassen. Een verkeerd gekozen of te krappe kap kan juist extra weerstand veroorzaken.

Wilt u specifiek problemen met wind of rookterugslag oplossen, dan moet u kijken naar een kap die daarvoor is ontworpen.

Welke soorten schoorsteenkappen zijn er?

Voor houtkachels en rookkanalen komen verschillende uitvoeringen voor.

1. Regenkap of Chinese kap

De eenvoudige regenkap, vaak Chinese kap genoemd, bestaat uit een kap boven de uitmonding van het rookkanaal.

De belangrijkste functie is:

bescherming tegen regen en vervuiling.

Bij Openhaardpijpen.nl zijn bijvoorbeeld gegalvaniseerde regenkappen met klemband verkrijgbaar.

Geschikt wanneer:

• de schoorsteen normaal goed trekt;
• vooral bescherming tegen regen gewenst is;
• geen bijzondere windproblemen aanwezig zijn;
• een eenvoudige en betaalbare oplossing wordt gezocht.

[ Bekijk gegalvaniseerde regenkappen → ]

2. Schoorsteenkap met vogelwering

Vogels kunnen een schoorsteen gebruiken om op te zitten of er een nest in maken.

Daarom zijn er kappen met een vorm van vogelwering of gaas.

De Colt Mate Firemaster in het assortiment van Openhaardpijpen.nl heeft bijvoorbeeld geïntegreerd vogelgaas.

Dat kan interessant zijn wanneer de schoorsteen gevoelig is voor vogels of grover vuil.

Let wel op

Een gaasconstructie bevindt zich rechtstreeks in of rond de rookgasstroom en moet daarom geschikt zijn voor de betreffende toepassing.

Roet en vervuiling kunnen zich aan onderdelen van een kap hechten. Een schoorsteenkap moet daarom ook inspecteerbaar en reinigbaar blijven.

3. Anti-valwindkap

Wind die tegen een woning, dak of schoorsteen botst veroorzaakt plaatselijk drukverschillen.

Afhankelijk van:

• windrichting;
• dakvorm;
• positie van de schoorsteen;
• omliggende bebouwing;
• bomen;
• hoogte van de uitmonding

kan rond de schoorsteen een ongunstige overdruk ontstaan.

In extreme gevallen kan dit de rookgasafvoer verstoren.

Een anti-valwindkap is ontworpen om de invloed van dergelijke windstromingen op de uitmonding te verminderen.

Interessant wanneer:

• de kachel vooral bij harde wind problemen geeft;
• rook soms terug de ruimte in wordt gedrukt;
• de trek sterk verandert met de windrichting;
• de uitmonding zich in een windgevoelige situatie bevindt.

4. Trekkap

Een trekkap is ontworpen om de stroming rondom de uitmonding zodanig te beïnvloeden dat de rookgasafvoer wordt ondersteund.

Dit kan interessant zijn wanneer wind rondom de schoorsteen regelmatig voor problemen zorgt.

Maar een trekkap moet niet worden gezien als een eenvoudige oplossing voor iedere slecht trekkende schoorsteen.

Als het probleem wordt veroorzaakt door bijvoorbeeld een verkeerd rookkanaal, moet eerst naar dat probleem worden gekeken.

5. Roterende schoorsteenkap

Een roterende schoorsteenkap gebruikt wind om een draaiende beweging te creëren.

Een voorbeeld hiervan is de Aspiromatic.

Bij deze kap zorgt de combinatie van wind en het rotatieprincipe voor onderdruk rond de uitmonding, waarmee de rookgasafvoer kan worden ondersteund. De Aspiromatic-modellen in het assortiment zijn bovendien uitgevoerd met een rotatiesysteem in oliebad en verschillende modellen zijn kantelbaar voor onderhoud.

Vooral interessant bij:

• windgevoelige locaties;
• wisselende trek door wind;
• rookterugslag bij bepaalde windrichtingen;
• situaties waarin trekondersteuning gewenst is.

[ Bekijk Aspiromatic roterende schoorsteenkappen → ]

Hoe ontstaat schoorsteentrek?

Om te begrijpen wat een kap doet, is het handig eerst te begrijpen hoe een schoorsteen werkt.

Warme rookgassen zijn lichter dan de koudere buitenlucht en stijgen daardoor door het rookkanaal omhoog.

Hierdoor ontstaat trek.

Eenvoudig weergegeven:

houtkachel → warme rookgassen → rookkanaal → schoorsteenuitmonding

De schoorsteentrek wordt onder andere beïnvloed door:

• hoogte van het rookkanaal;
• diameter;
• rookgastemperatuur;
• isolatie van het kanaal;
• buitentemperatuur;
• aantal bochten;
• weerstand;
• positie boven het dak;
• wind.

Ook de handleiding van een houtkachel op Openhaardpijpen.nl benoemt dat de schoorsteentrek afhankelijk is van onder andere buitentemperatuur en seizoen.

Waarom trekt een schoorsteen soms slecht?

Een slecht trekkende schoorsteen kan veel verschillende oorzaken hebben.

Denk bijvoorbeeld aan:

• onvoldoende schoorsteenhoogte;
• te grote of te kleine kanaaldiameter;
• koud rookkanaal;
• slecht geïsoleerd kanaal;
• te veel bochten;
• grote verslepingen;
• vervuild rookkanaal;
• onvoldoende luchttoevoer naar de ruimte;
• ongunstige schoorsteenuitmonding;
• winddruk;
• omliggende gebouwen of bomen.

Daarom is:

“Mijn kachel trekt slecht, dus ik heb een trekkap nodig”

niet altijd de juiste conclusie.

Eerst de oorzaak van slechte trek bepalen

Geeft de kachel altijd problemen, ook wanneer er nauwelijks wind staat?

Dan is het verstandig eerst naar het complete rookkanaal te kijken.

Geeft de kachel daarentegen:

alleen bij harde wind of bij een bepaalde windrichting problemen?

Dan wordt de positie van de uitmonding en het type schoorsteenkap veel interessanter.

Dit onderscheid kan voorkomen dat een dure trekkap wordt geplaatst terwijl het werkelijke probleem ergens anders zit.

De hoogte boven het dak is belangrijk

De plaats waar de schoorsteen uitmondt heeft veel invloed op de rookgasafvoer.

Een uitmonding die zich in een ongunstige drukzone van het dak bevindt kan meer last hebben van turbulentie en winddruk.

Daarom moet de hoogte van de schoorsteen niet worden bepaald door alleen te kijken naar:

“Hoe hoog vind ik mooi?”

maar door de eisen voor de betreffende installatie, het toestel en de situatie.

[ Lees: Hoe hoog moet een schoorsteen boven het dak uitkomen? → ]

Een kap maakt een te lage schoorsteen niet automatisch goed

Dit verdient op de technische pagina extra aandacht.

Wanneer een schoorsteen te laag uitmondt of zich in een zeer ongunstige windzone bevindt, is alleen het plaatsen van een trekkap niet automatisch de juiste oplossing.

Soms moet eerst worden gekeken of:

het rookkanaal hoger moet worden uitgevoerd.

Daarmee wordt de oorzaak aangepakt in plaats van alleen het effect.

Diameter van de schoorsteenkap

Een schoorsteenkap moet passen bij het rookkanaal waarop deze wordt gemonteerd.

Controleer daarom:

• diameter van het rookkanaal;
• binnen- of buitenmaat waarop de kap aansluit;
• type aansluiting;
• merk en systeem;
• bevestigingsmethode.

Openhaardpijpen.nl heeft kappen voor uiteenlopende diameters; sommige Colt-kappen zijn bijvoorbeeld geschikt voor een bereik van kanaalmaten in plaats van één vaste diameter.

Let op: maat van de kap is niet altijd de kanaaldiameter

Dit kan bij bepaalde schoorsteenkappen verwarrend zijn.

Een product kan bijvoorbeeld worden aangeduid met een bepaalde kapmaat, terwijl de aansluitmaat geschikt is voor een bereik aan kanaaldiameters.

De Aspiromatic 200 mm die bij Openhaardpijpen.nl wordt aangeboden is bijvoorbeeld geschikt voor kanaaldiameters van 112 tot 180 mm.

Controleer daarom altijd de aansluitmaat in de productspecificaties en bestel niet alleen op basis van de productnaam.

Dubbelwandig RVS rookkanaal

Bij een modern dubbelwandig RVS-rookkanaal vormt de kap meestal onderdeel van de beëindiging van het systeem.

Daarbij moet worden gekeken naar:

• merk;
• diameter;
• systeem;
• verbinding;
• toepassing;
• fabrikantvoorschriften.

Gebruik waar het systeem dat vereist een bij het rookgassysteem passende eindkap of overgang.

Meng niet zonder controle willekeurige onderdelen van verschillende rookgassystemen.

Flexibele RVS schoorsteenvoering

Bij renovatie van een bestaande gemetselde schoorsteen kan een flexibele RVS voering worden gebruikt.

Boven op de bestaande schoorsteen worden dan vaak onderdelen toegepast zoals:

topplaat → aansluiting → regenkap/schoorsteenkap

Openhaardpijpen.nl levert bij de flexibele schoorsteenvoeringen onder andere regenkappen, afdekplaten en aansluitmaterialen.

De bovenzijde moet zo worden opgebouwd dat het kanaal correct wordt beëindigd en de bestaande schoorsteen goed wordt afgewerkt.

Gemetselde schoorsteen

Bij een traditionele gemetselde schoorsteen kan een kap rechtstreeks op of boven de schoorsteenkop worden geplaatst.

Hierbij kunnen andere bevestigingsmogelijkheden nodig zijn dan bij een rond RVS-rookkanaal.

Controleer ook de bouwkundige staat van:

• schoorsteenkop;
• metselwerk;
• dekplaat;
• voegen;
• bevestigingspunten.

Een zware kap moet stevig kunnen worden bevestigd.

Regen in de schoorsteen

Een veelgestelde vraag is of een beetje regen in een rookkanaal kwaad kan.

Een rookkanaal bevindt zich buiten en een beperkte hoeveelheid vocht hoeft niet direct een probleem te veroorzaken, maar veel of langdurige regeninslag is ongewenst.

Een regenkap kan helpen om directe neerslag te beperken en voorkomt daarnaast dat grotere vervuiling gemakkelijk in het kanaal terechtkomt. Dat is ook de primaire functie van de eenvoudige regenkappen in het assortiment van Openhaardpijpen.nl.

Kan een schoorsteenkap de trek juist verminderen?

Ja, wanneer een kap niet goed bij de installatie past.

Rookgassen moeten aan de bovenzijde voldoende vrij kunnen uitstromen.

Een:

• te kleine opening;
• vervuilde kap;
• verkeerd gemonteerde kap;
• ongeschikt gaas;
• verkeerde kapconstructie

kan extra weerstand veroorzaken.

Daarom is groter of ingewikkelder niet automatisch beter.

Onderhoud van een schoorsteenkap

Een schoorsteenkap staat het hele jaar bloot aan:

• regen;
• wind;
• vorst;
• rookgassen;
• roet;
• condens;
• vuil.

Controleer de kap daarom tijdens het onderhoud van de schoorsteen.

Let op:

• roetaanslag;
• corrosie;
• vervorming;
• losse bevestigingen;
• blokkades;
• vogelnesten;
• vrije beweging van roterende delen.

Een roterende kap die door vervuiling niet meer vrij kan draaien, kan zijn bedoelde werking verliezen.

Schoorsteenvegen met een kap op het kanaal

De schoorsteen moet bereikbaar blijven voor inspectie en reiniging.

Daarom zijn bepaalde schoorsteenkappen:

• afneembaar;
• kantelbaar;
• voorzien van een onderhoudsmogelijkheid.

Bij verschillende Aspiromatic-uitvoeringen is de kap bijvoorbeeld kantelbaar om het onderhoud van het kanaal eenvoudiger te maken.

[ Bekijk schoorsteenveegmaterialen → ]

RVS, aluminium of gegalvaniseerd staal?

Schoorsteenkappen worden in verschillende materialen uitgevoerd.

Gegalvaniseerd staal

Vaak een voordelige oplossing voor eenvoudige regenkappen.

Aluminium

Licht van gewicht en toegepast bij verschillende schoorsteenkappen, waaronder bepaalde Colt-modellen.

RVS

Sterk, weerbestendig en veel toegepast bij hoogwaardige schoorsteen- en trekkappen.

De keuze hangt af van:

• toepassing;
• rookgassysteem;
• omgeving;
• gewenste levensduur;
• budget;
• voorschriften van de fabrikant.

Welke schoorsteenkap heb ik nodig?

Een eenvoudige keuzehulp:

Mijn schoorsteen trekt goed en ik wil vooral bescherming tegen regen
→ Kijk naar een regenkap / Chinese kap.

Ik wil ook vogels zoveel mogelijk weren
→ Kijk naar een geschikte kap met vogelwering.

De kachel geeft vooral problemen bij harde wind
→ Onderzoek eerst de uitmondingspositie en kijk vervolgens naar een anti-valwindkap.

De trek verandert sterk met de wind
→ Een geschikte trekkap of roterende kap kan interessant zijn.

Ik heb regelmatig rookterugslag bij bepaalde windrichtingen
→ Controleer schoorsteenhoogte en uitmonding; daarna kan een anti-valwind- of trekbevorderende kap worden overwogen.

Ik heb een flexibele RVS voering in een gemetselde schoorsteen
→ Kijk naar een passende topafwerking met afdekplaat en regenkap.

Wanneer kies ik een Aspiromatic?

Een Aspiromatic roterende schoorsteenkap is vooral interessant wanneer u niet alleen bescherming tegen regen wilt, maar specifiek een kap zoekt die gebruikmaakt van wind om onderdruk rond de uitmonding te creëren.

Het systeem draait door de invloed van wind en warme opstijgende lucht. Openhaardpijpen.nl beschrijft de Aspiromatic als trekbevorderend en geschikt voor situaties met slechte trek of rookterugslag.

Een Aspiromatic is daarmee technisch een heel ander product dan een eenvoudige Chinese regenkap.

[ Bekijk Aspiromatic roterende schoorsteenkappen → ]

Wanneer kies ik een Colt dakkap?

Binnen het assortiment van Openhaardpijpen.nl zijn verschillende Colt dakkappen verkrijgbaar.

Afhankelijk van de uitvoering zijn deze bedoeld voor bescherming van het rookkanaal en/of beïnvloeding van de rookgasafvoer. Er zijn modellen in onder andere aluminium en RVS en voor verschillende kanaaldiameters.

[ Bekijk Colt dakkappen → ]

Veelgemaakte fouten bij het kiezen van een schoorsteenkap

• Denken dat iedere kap de schoorsteentrek verbetert.
• Een trekkap plaatsen zonder eerst de oorzaak van slechte trek te onderzoeken.
• Een te lage schoorsteen proberen te corrigeren met alleen een kap.
• Alleen naar de productnaam of kapdiameter kijken.
• Niet controleren op welke kanaalmaat de kap werkelijk aansluit.
• Een kap kiezen met te weinig vrije uitstroom.
• Een willekeurige kap op een gecertificeerd rookgassysteem plaatsen.
• Geen rekening houden met reiniging en onderhoud.
• Een roterende kap jarenlang niet controleren.
• Windproblemen verwarren met een structureel slecht trekkend rookkanaal.

Wat moet ik weten voordat ik een schoorsteenkap bestel?

Controleer bij voorkeur:

1. type kachel of haard;
2. brandstof;
3. diameter van het rookkanaal;
4. enkelwandig, dubbelwandig, flexibel of gemetseld kanaal;
5. merk van het rookgassysteem;
6. huidige hoogte van de schoorsteen;
7. positie van de uitmonding ten opzichte van het dak;
8. of de schoorsteen normaal goed trekt;
9. of problemen alleen bij wind optreden;
10. gewenste functie: regenbescherming, vogelwering of trekondersteuning;
11. bevestigingswijze;
12. bereikbaarheid voor onderhoud.

Met deze informatie kan veel beter worden bepaald welke kap geschikt is.

Regenkap, Colt of Aspiromatic?

Kort samengevat:

Welke oplossing uiteindelijk geschikt is, blijft afhankelijk van het rookkanaal en de situatie op het dak.

Eerst een goed rookkanaal, daarna de juiste kap

Een schoorsteenkap is het laatste onderdeel van het rookkanaal, maar kan een verkeerd ontworpen rookkanaal niet volledig corrigeren.

Een goed werkende houtkachel begint bij:

juiste diameter → voldoende hoogte → zo recht mogelijk kanaal → goede isolatie → correcte dakuitmonding → passende schoorsteenkap.

Bochten en verslepingen veroorzaken bovendien extra weerstand. Openhaardpijpen.nl adviseert daarom het aantal bochten zoveel mogelijk te beperken en de richtlijnen van de fabrikant te volgen.

[ Welke maat schoorsteenpijp heb ik nodig? → ]

[ Hoe hoog moet een schoorsteen boven het dak uitkomen? → ]

[ Dakdoorvoer voor een schoorsteen – welke heb ik nodig? → ]

Advies over dakkappen en schoorsteenkappen

Bij Openhaardpijpen.nl vindt u verschillende oplossingen voor de beëindiging van een rookkanaal, waaronder gegalvaniseerde regenkappen, Colt dakkappen, geavanceerde schoorsteenkappen en Aspiromatic roterende schoorsteenkappen.

Heeft u problemen met de trek? Kijk dan niet alleen naar de kap. De diameter, hoogte, bochten, uitmondingspositie en windomstandigheden zijn eveneens belangrijk.

Met meer dan 25 jaar ervaring met houtkachels en rookkanalen helpt Openhaardpijpen.nl bij het kiezen van de juiste onderdelen voor uw situatie.

[ Bekijk alle dakkappen & schoorsteenkappen → ]

[ Vraag advies over de juiste schoorsteenkap → ]